Miniony rok był czasem intensywnej pracy i wyraźnego rozwoju programów asystenckich realizowanych przez Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych. Koordynatorem projektu była wieloletnia wolontariuszka i pracownica KSON Ilona Roman, która tak ocenia program asystentury w roku ubiegłym:
Rok 2025 okazał się wyjątkowo owocny dla asystentury osób z niepełnosprawnościami i seniorów. Programami objęto 150 podopiecznych, a wsparcie zapewniało 104 asystentów. Istotnym elementem pracy koordynacyjnej było także przygotowanie zaplecza kadrowego na kolejne lata – w ciągu roku przeszkolono 60 nowych asystentów, którzy rozpoczną udział w projektach w 2026 roku. Oznacza to ponad stuprocentowy wzrost w porównaniu do roku 2024, co potwierdza zarówno rosnące potrzeby środowiska osób z niepełnosprawnościami, jak i skuteczność organizacji pracy zespołu asystenckiego.
Kluczowym dla Jeleniogórzan przedsięwzięciem był projekt miejski, którego realizację powierzono KSON-owi w drodze konkursu grantowego. Oznacza to, że Sejmik zaprosił do współpracy inne organizacje pozarządowe do wspólnej realizacji tego zadania, ale żadna z tych organizacji do współpracy się nie zgłosiła. Projekt asystentura 2025 realizowany w mieście i powiecie przebiegł bez żadnych zakłóceń, chociaż były skargi dotyczące głównie ilości przyznanych godzin wsparcia. Ilona Roman wyjaśnia, że zarówno proces rekrutacji do programu, jak i rekomendacji do asystentury beneficjentów odbywał się pod ścisłym nadzorem specjalnego zespołu powołanego przez zarząd KSON. Zespół ten analizował szczegółowo zgłoszone skargi i udzielał w tej materii odpowiedzi.
W tym miejscu trzeba wyjaśnić, że według rozeznania KSON w mieście jest co najmniej 500 osób, które winne otrzymać wsparcie asystenckie, a projekt miejski umożliwił jedynie objęcie nawet poniżej piątej części tej liczby. Skoro zatem jest czegoś za mało, to „budzą się demony” i to jest normalne zjawisko.
Warto podkreślić, że asystentura adresowana jest do osób posiadających orzeczenie o niepełnosprawności. Ze względu na bardzo duże zapotrzebowanie wprowadzono jasne kryteria pierwszeństwa, które umożliwiają najbardziej sprawiedliwe rozdysponowanie dostępnego wsparcia. W pierwszej kolejności pomoc trafia do:
• osób samotnie gospodarujących,
• osób pozbawionych wsparcia ze strony rodziny,
• gospodarstw domowych, w których żyje więcej niż jedna osoba z niepełnosprawnością.
Programy realizowane przez Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych są ważnym elementem lokalnego systemu wsparcia, choć nie jedynym źródłem finansowania asystentury w regionie.
Podsumowując wydarzenia związane z asystenturą w roku ubiegłym, trzeba stwierdzić, że Sejmik jako operator programu wyłoniony w drodze konkursu miejskiego w pełni wywiązał się z zawartej z miastem umowy udzielając wsparcia asystenckiego 92 beneficjentom przy udziale 82 asystentów. Sejmik realizował również w roku ubiegłym projekty asystenckie z innych źródeł tj., z Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej oraz Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego.
W nowy rok weszliśmy z nowym projektem z przyznanymi nowymi środkami przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na opiekę asystencką. W chwili obecnej czekamy na podpisanie umowy, a już od 15 stycznia mogą się do nas zgłaszać z wnioskami potencjalni beneficjenci. Szacujemy, że od 1 lutego będziemy mogli wdrożyć projekt w życie. Przed nami również inne projekty o charakterze opiekuńczym złożone do samorządów. KSON jest realizatorem takich projektów od 5 lat, w czasie których zaopiekowaliśmy się ok 600 beneficjentami, których wspierało 150 asystentów. Jest również nowa forma wsparcia asystentury turystycznej osób niepełnosprawnych (ATON), a także tak zwana opieka wytchnieniowa adresowana do rodzinnych opiekunów osób niepełnosprawnych w formie „urlopu od opieki”.
Bardzo liczne są przypadki, gdy osoby w wieku senioralnym nie posiadają orzeczenia o niepełnosprawności. Tej grupie radzimy, aby jednak poddać się procedurom komisji ds. orzekania o niepełnosprawności, ale informujemy, że jest specjalny rodzaj asystentury dla seniorów, którą realizowaliśmy również w ubiegłym roku.
Warto wspomnieć o rządowym projekcie asystentury osób niepełnosprawnych. Jest on adresowany z założenia do grupy aktywnych zawodowo, czyli kobiet do 60 i mężczyzn do 65 roku życia. To nielogiczność, bo potrzeba wsparcia występuje szczególnie po tym okresie życia. Chodzi prawdopodobnie o pieniądze, a panaceum na tę lukę mają być projekty ogłaszane przez rząd i samorządy, czyli programy realizowane m.in. przez KSON.
Do zadań w roku 2026 przygotowaliśmy się, mówi pani Ilona, już od połowy minionego roku. Potrafiliśmy zgromadzić ponad 60 kandydatów na asystentów, którzy wzięli udział w specjalnym szkoleniu z zakresu prawa, psychologii, pierwszej pomocy, resuscytacji, zagadnień społecznych, potrzeb osób niepełnosprawnych i tak ważnej dostępności, czyli usuwania barier w otoczeniu. Dzisiaj zatem KSON dysponuje ponad 150 certyfikowanymi asystentami osób niepełnosprawnych, które są gotowe do podjęcia pracy. Komunikaty m.in. w sprawie asystentury obserwujcie Państwo w naszych mediach, tj. na stronie www.kson.pl, FB KSON, czytajcie w gazecie — dwumiesięczniku „Niepełnosprawni Tu i Teraz”, który od ubiegłego roku liczy 120 stron! Oglądajcie portal lepszezycie.info.pl i słuchajcie Radia KSON www.radiokson.pl, w którym codziennie na bieżąco informujemy o wydarzeniach, programach itp. Zapraszamy do Sejmiku od poniedziałku do piątku w godz. 10:00–16:00 przy ul. Osiedle Robotnicze 47a, dzwońcie do nas na numer telefonu 757524254 i tel. komórkowy 795 650 990 i piszcie na biur@kson.pl.
Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych