W tro­sce o jutro naszych dzieci

Dla rodzi­ców nawet 40- czy 50-let­nie cór­ki i syno­wie wciąż pozo­sta­ją dzieć­mi. To prze­cież oczy­wi­stość, nad któ­rą nie trze­ba dys­ku­to­wać. W ostat­nim cza­sie do Kar­ko­no­skie­go Sej­mi­ku Osób Nie­peł­no­spraw­nych coraz czę­ściej zgła­sza­ją się 70- i 80-let­ni rodzi­ce doro­słych osób z nie­peł­no­spraw­no­ścia­mi. Ich dzie­ci mają już 30, 40, 50, a nawet 60 lat. Rodzi­ce ci zada­ją sobie jed­no, nie­zwy­kle trud­ne pyta­nie: jaki będzie los ich dzie­ci, kie­dy ich samych zabrak­nie na tym świecie?

Pan Marian wraz z żoną Julią i synem Mariu­szem miesz­ka­ją na czwar­tym pię­trze jed­ne­go z zabo­brzań­skich blo­ków. Zda­rza się, że trze­ba wnieść syna po scho­dach, poko­nu­jąc nie­mal poło­wę wyso­ko­ści pię­tra, by dotrzeć do miesz­ka­nia. – Kie­dyś nie spra­wia­ło mi to żad­ne­go pro­ble­mu. Dzi­siaj led­wo dyszę – mówi pan Marian.

Pani Gabrie­la miesz­ka z cór­ką, któ­ra ma już 50 lat. Ze świa­do­mo­ścią, że jej wspa­nia­ła córecz­ka stop­nio­wo tra­ci wzrok, każ­de­go dnia zasta­na­wia się, co będzie dalej. Jak cór­ka pora­dzi sobie w życiu, kie­dy jej zabrak­nie? To pyta­nie nie daje jej spokoju.

Z podob­nym pro­ble­mem zwró­ci­ła się do nas pani Anna, miesz­ka­ją­ca w jed­nej z kar­ko­no­skich wsi. Jej cór­ka ma nie­peł­no­spraw­ność inte­lek­tu­al­ną, ale jest fizycz­nie spraw­na. Co wię­cej, ma nie­zwy­kłe uzdol­nie­nia – pisze książ­ki i pięk­nie rysu­je, wyka­zu­jąc duży talent gra­ficz­ny. – Dzi­siaj ja jej poma­gam, ale co będzie jutro? Tego nie wiem – mówi pani Anna.

W podob­nej sytu­acji jest mama 40-let­nie­go męż­czy­zny, z wykształ­ce­nia inży­nie­ra i archi­tek­ta, któ­ry doznał wyle­wu krwi do mózgu. Dziś, mimo swo­ich wcze­śniej­szych osią­gnięć i wykształ­ce­nia, jest oso­bą nie­zdol­ną do samo­dziel­nej egzy­sten­cji i wyma­ga sta­łej pomocy.

Takie pyta­nia zada­ją sobie nie tyl­ko rodzi­ce, któ­rzy zgła­sza­ją się do Kar­ko­no­skie­go Sej­mi­ku Osób Nie­peł­no­spraw­nych. To pro­blem znacz­nie szer­szy, wykra­cza­ją­cy dale­ko poza gra­ni­ce Jele­niej Góry i woje­wódz­twa dolnośląskiego.

W samej Jele­niej Górze nie­ste­ty bra­ku­je miesz­kań chro­nio­nych. – Ini­cja­ty­wy podej­mo­wa­ne przez Sej­mik w latach 2010–2011, zmie­rza­ją­ce do wybu­do­wa­nia wspól­nie z TBS-em domu prze­zna­czo­ne­go dla osób z nie­peł­no­spraw­no­ścia­mi, speł­zły na niczym, i to nie z naszej winy – mówi Sta­ni­sław Schu­bert, pre­zes KSON. – Mie­li­śmy już przy­go­to­wa­ną gru­pę 12 rodzin, któ­re dys­po­no­wa­ły wła­snym wkła­dem finan­so­wym w posta­ci uwol­nio­nych miesz­kań wła­sno­ścio­wych. Pierw­szy taki blok, za pre­zy­den­tu­ry Mar­ci­na Zawi­ły, miał sta­nąć naprze­ciw­ko Stra­ży Pożarnej.

Mia­sto zaofe­ro­wa­ło nawet nie­od­płat­ne prze­ka­za­nie grun­tu, co mia­ło dodat­ko­wo obni­żyć kosz­ty inwe­sty­cji. Przy­go­to­wa­no rów­nież pla­ny, jed­nak osta­tecz­nie, z nie­zna­nych nam przy­czyn, przed­się­wzię­cie nie docze­ka­ło się realizacji.

Tym­cza­sem są mia­sta, któ­re potra­fią w napraw­dę dobry spo­sób roz­wią­zy­wać tego rodza­ju pro­ble­my. Przy­kła­dem mogą być Gry­fi­ce w woje­wódz­twie zachod­nio­po­mor­skim, gdzie wypra­co­wa­no mode­lo­we roz­wią­za­nia, war­te naśla­do­wa­nia i mogą­ce sta­no­wić inspi­ra­cję dla innych samorządów.

Coraz czę­ściej poja­wia­ją się rów­nież pro­gra­my wspie­ra­ją­ce roz­wój takie­go budow­nic­twa – miejsc, w któ­rych mło­de oso­by z nie­peł­no­spraw­no­ścia­mi mogły­by naj­pierw miesz­kać pod opie­ką rodzi­ców, a z cza­sem, w mia­rę moż­li­wo­ści, pro­wa­dzić bar­dziej samo­dziel­ne życie.

– Jeśli nie wycią­gnie­my do nich ręki już teraz – mówi jed­na z mam – nasze dzie­ci mogą w przy­szło­ści tra­fić do DPS‑u. Tam będzie cie­pło, ład­nie, prze­stron­nie, jedze­nie będzie na czas, ale prze­cież nie będzie tam tej duszy i ser­ca, któ­re daje wła­sny dom.

Wła­śnie dla­te­go coraz czę­ściej poja­wia się pomysł, aby w Jele­niej Górze powo­łać sto­wa­rzy­sze­nie sku­pia­ją­ce rodzi­ców zatro­ska­nych o przy­szłość swo­ich doro­słych dzie­ci. Ludzi, któ­rzy nie chcą bier­nie cze­kać, ale posta­no­wi­li wziąć spra­wy w swo­je ręce i wspól­nie poszu­kać roz­wią­za­nia. Być może to wła­śnie wła­ści­wy kierunek.

– Ze stro­ny naszej orga­ni­za­cji poza­rzą­do­wej dekla­ru­je­my wszel­ką pomoc mery­to­rycz­ną, wspar­cie w przy­go­to­wa­niu pro­jek­tu, a tak­że wska­za­nie poten­cjal­nych adre­sa­tów i moż­li­wo­ści jego reali­za­cji. Myślę, że moż­na liczyć rów­nież na życz­li­wość lokal­ne­go samo­rzą­du oraz samo­rzą­du woje­wódz­twa. Potrzeb­na jest jed­nak gru­pa ludzi, któ­rzy będą zde­ter­mi­no­wa­ni, by dopro­wa­dzić tę ini­cja­ty­wę do skut­ku – pod­kre­śla przed­sta­wi­ciel KSON.

Taka gru­pa z pew­no­ścią ist­nie­je. Sza­cu­je się, że w samej Jele­niej Górze jest kil­ka­set rodzin opie­ku­ją­cych się doro­sły­mi dzieć­mi z nie­peł­no­spraw­no­ścia­mi. Pro­blem pole­ga jed­nak na tym, że rodzi­ny te są roz­pro­szo­ne i czę­sto nie wie­dzą o swo­im ist­nie­niu ani o tym, że mie­rzą się z podob­ny­mi troskami.

Pani Gabrie­la, jed­na z ini­cja­to­rek pomy­słu, od dłuż­sze­go cza­su przy­glą­da się temu pro­ble­mo­wi i jest goto­wa zaan­ga­żo­wać się w budo­wa­nie struk­tu­ry, któ­ra pozwo­li­ła­by przejść od roz­mów do kon­kret­nych działań.

Nie moż­na odkła­dać tego na póź­niej. Trze­ba dzia­łać tu i teraz, tym bar­dziej że zapo­wia­da­nych jest coraz wię­cej pro­gra­mów i pro­jek­tów, rów­nież euro­pej­skich, któ­re mogą stwo­rzyć real­ne moż­li­wo­ści reali­za­cji tego, co rodzi­ce nazy­wa­ją po pro­stu domem wspo­ma­ga­ją­cym – miej­scem dają­cym doro­słym oso­bom z nie­peł­no­spraw­no­ścia­mi bez­piecz­ną prze­strzeń do życia, a ich rodzi­com poczu­cie, że przy­szłość ich dzie­ci jest zabezpieczona.

Otwie­ra­my więc dys­ku­sję na ten waż­ny temat na łamach naszych mediów. Chce­my dotrzeć do rodzin, któ­re mie­rzą się z podob­ny­mi oba­wa­mi, i pomóc im nawią­zać kon­takt. Być może wspól­nie uda się stwo­rzyć ini­cja­ty­wę, któ­ra zmie­ni życie wie­lu osób.

Cze­ka­my na Pań­stwa gło­sy, doświad­cze­nia i pro­po­zy­cje. Moż­na pisać na adres jed­nej z ini­cja­to­rek pomy­słu: gabula1003@gmail.com lub bez­po­śred­nio do KSON‑u: biuro@kson.pl.

Zapra­sza­my i zachę­ca­my do wspar­cia inicjatywy.